Ekonomitë më inovative në botë në vitin 2026, Shqipëria e parafundit në rajon

Zvicra renditet si ekonomia më inovative në botë në vitin 2026, e ndjekur nga Suedia dhe Shtetet e Bashkuara
Evropa përbën 14 nga 25 ekonomitë kryesore, ndërsa Kina është e vetmja ekonomi me të ardhura të mesme të larta në 30 vendet e para.
Kina renditet e 10-ta, por e pesta në rezultatet e inovacionit, duke tejkaluar disa ekonomi të mëdha të përparuara.
Liderët botërorë të inovacionit mbeten jashtëzakonisht të qëndrueshëm, me ekonomitë me të ardhura të larta që dominojnë renditjen. Megjithatë, qendrat e inovacionit në zhvillim po bëjnë përparime dhe Emiratet e Bashkuara Arabe kanë arritur në 25 vendet e para.
Ky vizualizim hartëzon ekonomitë më inovative në botë duke përdorur Indeksin Global të Inovacionit të WIPO-së 2026, i cili rendit 139 ekonomi në 79 tregues.
Shqipëria dhe vendet e rajonit, në inovacionin global
Sipas Indeksit Global të Inovacionit të WIPO-s 2026, Shqipëria renditet më mirë se Bosnie dhe Hercegovina në rajon, ndërsa të gjitha vendet e tjera kanë bërë progres.
Sipas raportit, Bosnie dhe Hercegovina (84), Shqipëria (79), Mali i Zi (76), Maqedonia e Veriut (61), Serbia (56), ndërsa një renditje edhe më të mirë në botë kanë vendet fqinjë në rajon që janë pjesë e BE-së: Italia (27), Greqia (41), Kroacia (46),
Lista me 10 vendet e para kryesohet nga Zvicra, Suedia, SHBA, Koreja e Jugut, Singapori, Mbretëria e Bashkuar, Holanda, Finlanda, Danimarka dhe Kina. Dy vendet më të fuqishme të BE-së, Gjermania dhe Franca renditen në 15 vendet më inovative të botës.
Indeksi - Zvicra kryeson me një rezultat prej 66.7 pikësh, përpara Suedisë (63.2) dhe Shteteve të Bashkuara (62.3). Koreja e Jugut dhe Singapori plotësojnë pesë vendet e para, duke zbuluar forcën e qendrave të inovacionit të vendosura në të gjithë Evropën, Amerikën e Veriut dhe Azinë.

WIPO vlerëson pesë shtylla të inputeve të inovacionit: institucionet, kapitalin njerëzor dhe kërkimin, infrastrukturën, sofistikimin e tregut dhe sofistikimin e biznesit. Dy shtylla të outputeve matin rezultatet e njohurive dhe teknologjisë dhe rezultatet krijuese.
Evropa dominon listën
Evropa zë 14 nga 25 pozicionet kryesore, përfshirë gjashtë nga 10 vendet e para. Të 14 vendet janë ekonomi me të ardhura të larta, duke reflektuar institucionet kërkimore dhe burimet ekonomike të vendosura të rajonit.
Tabela e Rezultatit të Inovacionit 2026 e Komisionit Evropian gjithashtu konstaton se performanca e inovacionit të BE-së është rritur vazhdimisht që nga viti 2019. Megjithatë, WIPO identifikon një sfidë të vazhdueshme për rajonin: shndërrimin e pikave të forta të kërkimit dhe industrisë në firma me rritje të shpejtë, financim në shkallë të gjerë dhe rritje të produktivitetit.
Ruajtja e këtij avantazhi do të kërkojë që Evropa të zgjerojë bazën e saj të talenteve, ndërsa teknologji të tilla si inteligjenca artificiale po përdoren gjithnjë e më gjerësisht. Një kufizim i mundshëm është disponueshmëria e punëtorëve me aftësi të përparuara dixhitale, duke e bërë objektivin e BE-së për vitin 2030 për aftësitë dixhitale gjithnjë e më të rëndësishëm për kapacitetin e saj afatgjatë të inovacionit.
Liderët e inovacionit në Azi përfshijnë modele të ndryshme ekonomike. Koreja e Jugut renditet e katërta dhe Singapori e pesta, ndërsa Kina renditet e 10-ta me një rezultat prej 57.0, përpara Gjermanisë, Japonisë dhe Francës.
Performanca e Kinës është veçanërisht e dukshme kur inputet dhe rezultatet maten veçmas. Ajo renditet e 22-ta për inputet e inovacionit, por e pesta për rezultatet, duke sugjeruar që sistemi i saj i inovacionit gjeneron rezultate shumë më të larta se sa do të nënkuptonte renditja e saj e inputeve vetëm.
India, Vietnami, Filipinet dhe Indonezia janë ndër ekonomitë me të ardhura të mesme që janë ngjitur ndjeshëm në renditjen e inovacionit që nga viti 2013.
Disa ekonomi të Gjirit me të ardhura të larta përballen me një sfidë të ndryshme: përkthimin e investimeve të konsiderueshme në inovacion në rezultate të matshme.

Emiratet e Bashkuara Arabe renditen në vendin e 25-të, ndërsa Arabia Saudite, Katari dhe Kuvajti u zhvendosën më lart në vitin 2026. Pavarësisht institucioneve, infrastrukturës dhe themeleve të tyre të forta të investimeve, WIPO zbulon se këto ekonomi kanë ende hapësirë për të përmirësuar se sa efektivisht i shndërrojnë inputet në njohuri dhe rezultate krijuese.
Shtetet e Bashkuara renditen të tretat dhe Kanadaja e 16-ta, të dyja të klasifikuara si ekonomi me të ardhura të larta. Amerika e Veriut gjithashtu dominon investimet në IA , duke kapur 86% të vlerës globale të kapitalit sipërmarrës të lidhur me IA-në në gjysmën e parë të vitit 2026.


