Luftë e hapur ekonomike mes Brukselit dhe Pekinit, Kina anulon takimet me BE-në, ja si Europa po ngre barriera ndaj…

“Qasja gjithëpërfshirëse e Komisionit Evropian mbetet e fokusuar në uljen e rrezikut, jo në shkëputje. Kina është një partner kyç dhe angazhimi dhe dialogu do të vazhdojnë. Në të njëjtën kohë, gjendja aktuale e marrëdhënieve tregtare dhe të investimeve nuk është e qëndrueshme.

Ndërsa interesat ekonomike dhe të sigurisë ndërthuren gjithnjë e më shumë, të dy dimensionet (tregtia dhe investimet) do të kërkojnë një përgjigje më të fortë dhe më koherente”, u njoftua në Bruksel më 29 maj. Në vitin 2016, kompania kineze Midea bleu kompaninë gjermane KUKA, një nga prodhuesit kryesorë në botë të robotëve industrialë dhe sistemeve të automatizimit të fabrikave.

Ajo i pagoi vetëm 4.5 miliardë euro, dhe KUKA gjeneronte të ardhura vjetore prej rreth tre miliardë në atë kohë. Paratë nuk ishin një problem kaq i madh sepse pas transaksionit, Berlini kuptoi se Kina kishte fituar dekada përvojë të paçmuar në kompani për një shumë kaq të vogël. Në atë kohë, Evropa filloi të mendonte për mbrojtjen e sektorëve strategjikë nga grabitqarët kinezë.

Na u deshën tre vjet që KE-ja të përcaktonte më në fund një strategji ndaj Kinës: një partner për bashkëpunim dhe negociata, por një konkurrent ekonomik dhe një rival sistemik. Kjo është e vërtetë edhe sot.

Detajet

Deficiti tregtar i Evropës me Kinën ishte 291 miliardë euro në vitin 2023, 304.5 miliardë euro një vit më vonë dhe 359.8 miliardë euro vitin e kaluar. Agjencia shtetërore e lajmeve e Kinës, Xinhua, përpiqet t’i zbusë këto shifra duke thënë se deficiti i Kinës në shërbime me BE-në arriti në rreth 44 miliardë euro në vitin 2025, rreth 12 përqind e suficitit tregtar. Më 4 qershor, Komisioneri Europian i Tregtisë Maroš Šefčović i tha Zëvendësministrit Kinez të Tregtisë Li Chenggang, në margjinat e një takimi ministror të OECD-së në Paris, se Pekini duhet të adresojë çekuilibrin tregtar “të paqëndrueshëm” midis dy ekonomive. Një ditë më vonë, Mao Ning, një zëdhënëse e Ministrisë së Jashtme kineze, u përgjigj: “Marrëdhëniet ekonomike dhe tregtare Kinë-BE janë të dobishme reciprokisht dhe krijojnë një situatë të favorshme për të dyja palët, dhe Kina nuk është përpjekur kurrë qëllimisht të ketë një suficit tregtar”. Kina po përpiqet të rrisë shpenzimet për t’u bërë motori kryesor i ekonomisë, por popullsia e kujdesshme po i reziston.

Për shkak të kësaj, siç shkruan KE, “Prodhimi industrial kinez, i stimuluar nga subvencione të mëdha shtetërore, tejkalon ndjeshëm kërkesën vendase dhe globale, gjë që shkakton çekuilibra serioze ekonomike dhe gjeopolitike. Prodhuesit kinezë eksportojnë mallra me çmime më të ulëta se kostot e prodhimit, duke rrezikuar kështu prodhuesit vendas në Evropë dhe Amerikë”. Dhe ndërsa Mao Ning mbron politikat tregtare të Kinës, Pekini njoftoi më 1 qershor se do të prezantojë rregullore të reja duke filluar nga korriku për të shtrënguar kontrollet mbi transaksionet e huaja që përfshijnë investime, teknologji, të dhëna dhe siguri kombëtare.

Kjo bie ndesh me kërkesën e bërë nga zëdhënësi më 3 qershor se “BE-ja i përmbahet parimeve themelore të një ekonomie tregu, duke përfshirë tregtinë e lirë, konkurrencën e ndershme dhe bashkëpunimin e hapur, duke shmangur futjen e masave proteksioniste dhe duke zgjidhur dallimet dhe shqetësimet e ndërsjella përmes dialogut dhe konsultimit”. Kjo është në përgjigje të njoftimeve se BE-ja do të paraqesë një plan për të zvogëluar varësinë nga teknologjitë amerikane dhe aziatike dhe për të promovuar opsionet dixhitale të brendshme evropiane, duke përfshirë rregulloret e reja që mbulojnë gjysmëpërçuesit, cloud computing dhe inteligjencën artificiale.

Anulimet

Financial Times shkroi të enjten se Kina nuk u ndal vetëm me fjalë, duke “anuluar papritur dy takime të rëndësishme diplomatike me BE-në këtë muaj”. Gazeta shtoi se Pekini po “lobon fort kundër Ligjit të propozuar të Përshpejtuesit Industrial të Bashkimit Evropian, i cili do të ndalonte disa produkte kineze nga kontratat e prokurimit publik dhe do të kufizonte blerjet nga kompanitë evropiane”. Situata aktuale tregtare në marrëdhëniet BE-Kinë tregon vetëm se çfarë mjetesh të fuqishme ka blloku ynë në duar kundër grabitqarëve globalë, SHBA-së dhe Kinës: kufizimi i importeve është një kërcënim për këtë të fundit, fuqinë e dytë ekonomike në botë.

Kërcënimi i një lufte tregtare do ta dëmtonte BE-në, ndërsa do të përshpejtonte rikonfigurimin e zinxhirëve të furnizimit nga i cili ka frikë Kina. BE-ja ka forcuar pozicionin e saj në planin e tregtisë globale me një sërë marrëveshjesh të tregtisë së lirë, ndër të cilat spikat ajo me Indinë. Kina mund t’u përgjigjet të gjitha këtyre vetëm me një kërcënim. Ne shpresojmë për mbizotërimin e arsyes dhe ndërgjegjësimit për interesat evropiane midis shteteve anëtare dhe anëtarëve të Këshillit Evropian në samitin e ardhshëm.