Humbje për feminizmin / Vdes Gloria Steinem, simboli i të drejtave të grave në SHBA

Gloria Steinem, gazetarja, shkrimtarja dhe aktivistja amerikane që u shndërrua në një nga figurat më të rëndësishme të valës së dytë të feminizmit, ka ndërruar jetë në moshën 92-vjeçare.

Steinem vdiq më 2 shtator në shtëpinë e saj në New York, e rrethuar nga njerëzit e saj të afërt, bëri të ditur fondacioni i saj. Shkaku i vdekjes nuk është bërë i ditur.

Për më shumë se pesë dekada, Steinem ishte një nga zërat më të fuqishëm të lëvizjes për barazinë gjinore dhe të drejtat e grave në Shtetet e Bashkuara. Ajo e nisi karrierën si gazetare, përpara se të bëhej një prej figurave qendrore të lëvizjes feministe amerikane.

Nga gazetaria te aktivizmi

Steinem fitoi vëmendje kombëtare në vitin 1963 me një reportazh investigativ për revistën Show, ku punoi në mënyrë të fshehtë si kameriere në klubin Playboy për të dokumentuar kushtet e punës dhe trajtimin e grave. Ky shkrim kontribuoi në vendosjen e saj në qendër të debatit publik mbi të drejtat e grave.

Në vitet ’70, ajo u bë një prej figurave kryesore të valës së dytë të feminizmit në SHBA. Në vitin 1972 ishte bashkëthemeluese e revistës Ms., një prej publikimeve më të rëndësishme të lëvizjes feministe amerikane.

Revista trajtoi tema që në atë kohë konsideroheshin tabu, përfshirë diskriminimin gjinor, punën, seksualitetin, familjen dhe të drejtat riprodhuese.

Steinem ishte gjithashtu e përfshirë në krijimin e disa organizatave që synonin rritjen e pjesëmarrjes së grave në jetën politike dhe publike, ndërsa gjatë gjithë karrierës së saj mbështeti të drejtat civile, barazinë gjinore dhe të drejtat riprodhuese.

Nga Roe kundër Wade te përmbysja e vendimit

Një prej çështjeve më të rëndësishme të aktivizmit të saj ishte e drejta e abortit. Steinem ishte një mbështetëse e fortë e të drejtave riprodhuese dhe e përshëndeti vendimin historik të Gjykatës Supreme të SHBA-së në vitin 1973, Roe v. Wade, i cili njohu mbrojtjen kushtetuese federale për të drejtën e abortit.

Gati pesë dekada më vonë, në vitin 2022, Gjykata Supreme e rrëzoi atë vendim përmes çështjes Dobbs v. Jackson Women’s Health Organization, duke i dhënë fund mbrojtjes kushtetuese federale të abortit dhe duke ua kthyer shteteve kompetencën për të përcaktuar rregullat mbi këtë çështje.

Për Steinem, zhvillimi ishte një tjetër dëshmi se betejat sociale dhe politike nuk përfundojnë domosdoshmërisht me një fitore të vetme.

Një figurë që ndikoi breza

Gjatë dekadave të aktivitetit të saj, Steinem u shndërrua në një prej simboleve më të njohura të lëvizjes për të drejtat e grave në SHBA. Ajo shkroi libra, artikuj dhe ese, mori pjesë në protesta dhe fushata politike dhe vazhdoi të ishte aktive në çështjet e barazisë edhe në vitet e fundit të jetës së saj.

Në vitin 2013, presidenti i atëhershëm i SHBA-së, Barack Obama, i akordoi Medaljen Presidenciale të Lirisë, një nga nderimet më të larta civile amerikane.

Steinem largohet nga jeta në një moshë kur Shtetet e Bashkuara janë ende të përfshira në debate të forta mbi të drejtat e grave dhe barazinë gjinore.

Për më shumë se gjysmë shekulli, ajo ishte një prej figurave që i zhvendosi këto çështje nga debati privat në qendër të politikës dhe shoqërisë amerikane. Trashëgimia e saj mbetet e lidhur ngushtë me historinë e feminizmit modern dhe me betejën për barazinë gjinore.