Cilat vende kanë bombën atomike? Një listë e vendeve me më shumë armë bërthamore

Që nga lindja e bombës atomike, ka qenë e rëndësishme të mbikëqyren aftësitë bërthamore të shteteve të ndryshme anembanë botës.

Kjo domosdoshmëri bëhet urgjente në kohë tensioni gjeopolitik, veçanërisht kur konfliktet përfshijnë kombet më të përparuara (dhe të armatosura). Pavarësisht transparencës së kërkuar, nuk është e lehtë të gjurmohen të gjitha kokat bërthamore që janë aktualisht të pranishme në planet, të paktën jo për publikun.

Nga ana tjetër, pavarësisht disa paqartësive teknike, vendet nuk po i fshehin armët e tyre bërthamore, dhe as nuk mund ta bënin, duke pasur parasysh monitorimin e vazhdueshëm të inteligjencës. Ajo që po ndodh në Iran e tregon qartë këtë, pavarësisht pasojave të pakëndshme për të gjithë globin. Sidoqoftë, njerëzit kanë të drejtë të dinë hartën bërthamore për të kuptuar më mirë se çfarë po ndodh. Ja çfarë dimë.

Cilat vende kanë bombën atomike?

Fushata Ndërkombëtare për Heqjen e Armëve Bërthamore (ICAN) bashkon qindra organizata të çarmatimit bërthamor nga e gjithë bota dhe është një burim shumë autoritar mbi këtë temë. Aktive që nga viti 2007 dhe fituese e Çmimit Nobel për Paqen në vitin 2017, ICAN është përqendruar vazhdimisht në këtë çështje dhe raporton se aktualisht ka nëntë shtete në botë që zotërojnë armë bërthamore. Konkretisht, ato janë:

Rusia;

Shtetet e Bashkuara;

Kina;

Franca;

Mbretëria e Bashkuar;

India;

Pakistani;

Izraeli;

Koreja e Veriut.

Sipas Federatës së Shkencëtarëve Amerikanë, këto vende zotërojnë afërsisht 12,300 koka bërthamore, gati 90% e të cilave ndahen vetëm midis Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara. Të dy fuqitë nuk i kanë mbajtur kurrë sekret armët bërthamore në arsenalet e tyre, të cilat kanë qenë komponentë kyç të strategjisë së tyre mbrojtëse për dekada të tëra. Secila prej këtyre nëntë shteteve zotëron gjithashtu një bombë atomike.

Lista e vendeve me më shumë armë bërthamore

Në detaje, raporti i fundit (2025) nga Federata e Shkencëtarëve Amerikanë tregon numrin e mëposhtëm të kokave bërthamore në botë:

5,459 në Rusi;
5,277 në Shtetet e Bashkuara;
600 në Kinë;
290 në Francë;
225 në Mbretërinë e Bashkuar;
180 në Indi;
170 në Pakistan;
90 në Izrael;
50 në Korenë e Veriut.

Me këto shifra në dorë, është e qartë se të flasësh në mënyrë të përgjithshme për shtetet e armatosura me armë bërthamore është mashtruese: vetëm Moska dhe Uashingtoni konkurrojnë vërtet në kushte të barabarta. Për më tepër, midis të gjitha këtyre shteteve, ka më shumë se 9,600 koka bërthamore në rezerva ushtarake dhe gati për përdorim (pothuajse 4,000 janë tashmë funksionale). Këto tregues duket se sugjerojnë që situata është nën kontroll, duke e krahasuar atë me 70,000 kokat bërthamore të Luftës së Ftohtë, por le të mos bëhemi shumë optimistë.

Këto janë armë shumë më të përparuara dhe inovative, për të mos përmendur se ato janë ende instrumente jashtëzakonisht të rrezikshme. Vlerësimet e Nukemap, për shembull, tregojnë se shpërthimi mbi Nju Jork mund të vriste më shumë se gjysmë milioni qytetarë, por edhe më shumë se 400,000 në Romë dhe më shumë se 700,000 në Paris. Sigurisht, këto janë vlerësime thjesht treguese; ka armë të ndryshme në arsenalet e botës të fuqive të ndryshme që mund të sulmojnë objektiva po aq të ndryshëm. Ka shumë faktorë për t'u marrë në konsideratë, por numri i vlerësuar i të vdekurve ndihmon në vizualizimin e rrezikut të armëve bërthamore.

Shkurt, po flasim për pajisje të afta për të zhdukur plotësisht qytete si Bari, Bolonja ose Catania (për sa i përket madhësisë), kështu që fakti që ato janë më të pakta se gjatë Luftës së Ftohtë është pak ngushëllim. Në fakt, fuqitë e sotme kanë armë bërthamore që i tejkalojnë Hiroshima-n deri në katër herë, pavarësisht nga vendosja e tyre në të gjithë botën. Në fakt, ka gjashtë shtete që strehojnë armë bërthamore të shteteve të tjera, konkretisht:

Italia (35);

Turqia (20);

Belgjika (15);

Gjermania (15);

Holanda (15);

Bjellorusia (e panjohur).

Ndërsa Bjellorusia strehon armë ruse, të gjitha të tjerat strehojnë armë amerikane, nga të cilat Uashingtoni mban kontrollin operacional. Me fjalë të tjera, Italia strehon 35 bomba atomike në pronësi të SHBA-së, një rekord prestigjioz brenda Bashkimit Evropian që e vendos vendin në një situatë delikate. Sigurisht, pajisjet ndihmojnë në frenimin dhe garantojnë mbështetjen e SHBA-së (e kthyer kryesisht me pozicionim strategjik), por kontrolli mbetet ekskluzivisht tek Shtetet e Bashkuara./Lajmi i Fundit

Burimi 
Money.it